Hoofdstuk 27: Harriet - De geheimen van Parijs

IK NEGEER THIERRY’S TELEFOONTJES en berichtjes en stuur alleen een kort antwoord als het echt moet, wanneer ik zeg dat ik het te druk heb om af te spreken of uit te gaan. De waarheid is dat ik nog steeds van streek ben door die dag dat we naar de Avenue Foch zijn gegaan en ik een paniekaanval kreeg. Net toen ik het gevoel begon te krijgen iets van wortels te hebben, iets van een verbinding met mijn familie gewaarwerd, heb ik ontdekt dat die een prijs heeft. De prijs van de wetenschap hoezeer Claire heeft geleden en te zien hoe haar trauma, onontkoombaar, is overgedragen aan mijn moeder. Je lijkt er niet aan te kunnen ontsnappen. Alsof je levenslang krijgt. Als het waar is en het in mijn DNA zit, hoe kan ik dan ooit overwegen de mensen van wie ik hou ermee te belasten, het door te geven aan mijn eigen kinderen en zo de pijn en eenzaamheid nog een generatie te laten voortduren?

Als ik heb gedacht dat ik me sterker zou gaan voelen als ik mijn familiegeschiedenis zou kennen, heb ik me daar schromelijk in vergist. Wat ik tot nu toe over Claires verhaal weet geeft me het gevoel gevangen te zitten. Dat is het risico dat ik nam toen ik naar Parijs kwam op zoek naar de meisjes op die foto. Ik dacht dat ik de moed had te ontdekken wie ik daadwerkelijk ben. Maar ik ben nu bang dat het meer kwaad doet dan goed.

Tegelijkertijd heb ik het gevoel dat ik er te diep in verzeild ben geraakt om nu nog te kunnen stoppen. Ik moet de streng van Claires verhaal tot het einde volgen. Ik kan alleen maar hopen dat er enkele draden in zitten die iets van verlossing geven, zowel voor haar als voor mezelf.

Simone vertelt me de verhalen over onze grootmoeders, maar elk nieuw hoofdstuk komt sporadisch. Sommige delen van het verhaal komt ze zelf ook pas nu te weten. Ze zegt dat ze Mireille heeft gevraagd de gaten te vullen, maar haar brieven doen er lang over. Het zal vast pijnlijk voor haar zijn om stil te staan bij al die herinneringen, ze op te schrijven.

Simone en ik hebben het bovendien zo druk met werken dat het moeilijk is om tijd vrij te maken om te praten. Wat ik prima vind: ik ben er nog niet aan toe haar te vertellen dat ik de relatie met Thierry heb beëindigd. Zou ze dat naar vinden, of er blij mee zijn? Ik weet niet of ze er iets over heeft gehoord, van hem of van gezamenlijke vrienden, maar hoe dan ook begint ze er niet over. We hebben tot onze teleurstelling te horen gekregen dat we niet meegaan naar Nice voor de lancering van die eco-cosmetica. Maar Florence en twee van de accountmanagers gaan wel, en er is genoeg te doen om hen te helpen voorbereiden.

En dan zijn er deze week ook nog de haute couture herfst/ wintershows. Het is de eerste week van juli en ik vind het veel te heet en benauwd om te kunnen genieten van zware wol en stijf maatwerk, dus ik ben niet erg enthousiast, zelfs niet wanneer Simone en ik kaartjes krijgen voor de show van Chanel op dinsdagavond. We nemen plaats in het Grand Palais, een paar rijen achter de beroemdheden en moderedacteurs, en kijken naar de modellen die over de catwalk paraderen in Karl Lagerfelds opgesmukte tweedcreaties. De collectie is prachtig: elk stuk is zorgvuldig ontworpen om de vrouwelijke vorm te flatteren en alles is zowel briljant als speels ontworpen. Maar ik word afgeleid door wat er om ons heen gebeurt. De ontwerper heeft als achtergrond voor de show de kledingmakers uit de ateliers meegenomen om te laten zien dat er een klein leger van mensen nodig is om elk van de kledingstukken waarvoor we zitten te klappen te fabriceren. Ik zie gefascineerd hoe ze de show op de catwalk negeren en doorgaan met hun werk aan dezelfde ontwerpen die de modellen dragen, maar dan nog niet voltooid. Voor mij persoonlijk vormen deze moderne naaisters een directe verbinding met Claire, Mireille en Vivi. De vele traditionele technieken die mijn grootmoeder zal hebben gebruikt worden nu nog steeds toegepast.

In plaats van dat de show een welkome afleiding is, herinnert hij me des te meer aan de gruwelijke beproevingen die Claire en Vivi hebben moeten doorstaan, weggevoerd uit de stad waar ze zijn gemarteld en gevangengezet en vanwaaruit ze naar een naziwerkkamp in Duitsland zijn gedeporteerd. Ik voel paniek in mijn borstkas opkomen, die de lucht uit mijn longen perst. De hitte en overdaad in het Grand Palais worden plotseling te veel voor me en ik pak mijn tas, verzin een excuus, glip weg als de show nog niet is afgelopen en haast me terug naar de veiligheid van mijn zolderkamer aan de andere kant van de rivier.

Die avond vraag ik me als ik in bed lig af of ik aan het instorten ben. Ik staar naar de foto op de ladekast naast mijn bed en fluister: ‘Help me.’

Claire, Mireille en Vivienne glimlachen naar me en reiken door de jaren heen een hand naar me uit om me te troosten. Drie zulke verschillende karakters. Ik help mezelf herinneren dat als Mireille en Vivi Claire niet hadden geholpen door te gaan, ik er niet zou zijn.

‘Jij moet ook doorgaan!’ stel ik me voor dat Mireille vastberaden zegt, haar donkere krullen om haar hoofd deinend.

‘Je zult het pas begrijpen als je de hele waarheid kent,’ lijken de kalme ogen van Vivi me te vertellen.

En naast hen glimlacht Claire haar lieve glimlach, die me vertelt dat ze van me houdt, ook al heeft ze me nooit gekend. Ze is bij me. Ze zal me nooit verlaten.